De nieuwe "Spider-Man" heeft 60 minuten nodig om eindelijk goed te worden
In "Spider-Man: Brand New Day" zitten twee films: de ene raakt verstrikt tussen nevenpersonages en nevenlocaties. De andere vertelt een echt sterk Spider-Man-verhaal. Jammer genoeg begint de betere pas halverwege.
Geen zorgen: de volgende filmrecensie bevat geen spoilers. Ik vertel je niet meer dan wat al bekend is en in de trailers te zien is. Spider-Man: Brand New Day gaat op 29 juli in première.
Dus daar zit ik dan, het licht in de zaal gaat weer aan, en een beetje teleurgesteld stel ik vast dat mijn voorspellingen uit dit opiniestuk bijna net zo accuraat waren als de bijna gedachtenverpletterende helderziende vermogens van de Akinator.
Destijds vreesde ik dat Brand New Day willekeurig tot uitwisselbaar zou worden. Toch heeft de film een van de sterkste uitgangspunten voor een Spider-Man-film in jaren. Peter Parker is na No Way Home geïsoleerd, vergeten door de wereld en op zichzelf aangewezen. Zijn leven als Spider-Man functioneert, terwijl hij als mens lijdt. Dat is eigenlijk goed drama. Alleen weet de film er lange tijd niets mee te doen.
Lang. Maar niet voor altijd. En dat redt Brand New Day.
Maar laten we bij het begin beginnen.
Twee films in 144 minuten
De eerste van deze twee films is degene die ik vreesde. Spider-Man jaagt daarin van de ene kleine opdracht naar de volgende, bekommert zich om “little potatoes”, zoals de film het zelf noemt, terwijl om hem heen praktisch het hele Marvel-assortiment opduikt: Scorpion komt voor, Boomerang, “The Hand”, de ninja-organisatie die je kent uit Daredevil, plus Bruce Banner in zijn niet-Hulk-vorm en een korte verschijning van Frank Castle als Punisher.
Tot zover, zo… normaal.
Bron: Sony Pictures
Met precies deze normaliteit worstel ik in het begin lange tijd. Enerzijds voel ik de intentie om Spider-Man na al zijn wilde uitstapjes in de ruimte of gevechten met multiversale wezens weer wat te aarden. Het is goed bedoeld. Brengt Spider-Man weer wat op “street level”, zoals je gewend bent van de vriendelijke spin uit de buurt.
En toch – juist na No Way Home voelt Brand New Day als een downgrade die niet goed weet welk verhaal het wil vertellen. Enerzijds is er tussen al die kleine aardappelen toch die ene schurk die gemakkelijk tot de meest bedreigende gevaren van het hele Marvel-universum zou kunnen behoren: met een mix van gedachtencontrole en telepathie kan hij met zijn bewustzijn razendsnel van mens naar mens “springen” en hem controleren – als een onstuitbare plaag. Zijn motieven en doelen zijn aanvankelijk onbekend. Dat zorgt voor spanning, omdat Spider-Man een raadsel moet oplossen.
Bron: Sony Pictures
Anderzijds is er nog dit dilemma, dat het met Spider-Man als nieuwe, gevierde held van New York juist zo goed gaat, omdat Peter Parker als mens bijna verdwijnt. Niet alleen metaforisch. Maar letterlijk: Peter onderdrukt zijn eenzaamheid zo consequent, dat zijn spinnen-DNA de overhand begint te nemen en Peters persoonlijkheid verslindt.
Narratief zou dat veel opleveren. De film probeert het zelfs, wanneer Peter zijn vrienden, die hem niet meer kennen, bezoekt en zich daardoor alleen maar eenzamer voelt. Maar ja: onder het gewicht van de vele, kleine en deze ene grote zijplot gebeurt er een uur lang van alles en toch ook verrassend weinig, dat ik me na het bioscoopbezoek zou herinneren.
Precies dat is wat ik bedoel met “uitwisselbaar” en “willekeurig”.
Welk verhaal moet het dan zijn?
Maar dan, ongeveer halverwege de film, verandert alles. We komen te weten wie er echt achter deze dreiging zit en waarom – meer verklap ik op dit punt niet, beloofd. Maar deze onthulling is het moment waarop Brand New Day plotseling weet wat het eigenlijk al die tijd had moeten zijn.
Bron: Sony Pictures
De kleine aardappelen verdwijnen, het Marvel-schap sluit zich weer, en wat overblijft is één enkel, duidelijk gefocust verhaal. Voor het eerst verenigen de twee conflicten zich, die tot dan toe alleen naast elkaar liepen: het externe, dat deze schurk belichaamt, wiens lichaams-hopping symbolisch nauw verbonden is met Peters identiteitsverlies, en het interne, dat Peter met zichzelf uitvecht. Wie is hij eigenlijk nog, als Spider-Man hem allang dreigt te verslinden?
Precies hier blijkt waarom echte Spider-Man-verhalen altijd al werken. Zelfs Sam Raimi wist in zijn eerste twee films met Tobey Maguire dat het conflict tussen held en mens niet alleen beweerd mag worden. Het moet pijn doen.
Bron: Sony Pictures
Precies daarom irriteert deze eerste film me achteraf des te meer. Als men de goedbedoelde uitstap naar het “Street-Level”-terrein korter had gehouden en het schap aan nevenpersonages merkbaar had ingedamd, had Brand New Day waarschijnlijk al na twintig in plaats van ruim zestig minuten bij zichzelf kunnen aankomen. Het is alsof Brand New Day eigenlijk al vanaf het begin wist hoe zijn beste versie eruitziet – hij onthult het alleen angstaanjagend laat.
Een muilkorf die ik zag aankomen – en verrassend goed werkt
Ondanks alle kritiek: op één punt heeft Brand New Day me toch positief verrast: bij Frank Castle, beter bekend als de Punisher. Al in de trailer plakt Spider-Man Frank Castle de mond dicht met een spinnenweb, voordat hij het woord “Motherf*cker” kan uitspreken. Ik had dat destijds gelezen als een statement dat men de Punisher hier temt, hem de tanden trekt en hem jeugdvriendelijk maakt.
Bron: Sony Pictures
Precies dat baarde me grote zorgen. Uiteindelijk zijn er voor mij maar vier Marvel-personages die zonder R-rating simpelweg niet werken: Blade, Deadpool, Daredevil en dus de Punisher. Niet dat ze geweld en scheldwoorden nodig hebben om interessant te zijn. Maar hun morele compromisloosheid is hun hele karakter – als je hen dat ontneemt, blijft er alleen nog het masker over.
Inderdaad, mijn vrees werd bevestigd: deze Frank is een andere man dan degene die Jon Bernthal speelde in Daredevil, The Punisher en Daredevil: Born Again. Zachter. Getemder. Bijna collegiaal.
Dat juist deze gedomesticeerde Frank Castle toch tot het beste behoort wat Brand New Day te bieden heeft – ik had het niet voor mogelijk gehouden. Maar FSK-12-Frank-Castle werkt. Vlekkeloos. En al is het maar omdat Jon Bernthal en Tom Holland samen zo’n waanzinnige chemie hebben, dat ze me doen denken aan Ryan Reynolds en Hugh Jackman uit Deadpool & Wolverine.
Geen wonder, als ik deze bromance-energie hier zie.
Bron: Sony Pictures
Ze kibbelen als een oud echtpaar, constant, maar onder alle wrijving ligt een vertrouwdheid en ja, misschien zelfs een vriendschap, die ik hen meteen afneem, hoewel de film hun gezamenlijke voorgeschiedenis nauwelijks verklaart. Frank krijgt echter wel aanzienlijk meer schermtijd dan ik aanvankelijk vreesde. En heel eerlijk? Als dit een voorproefje is van een eigen team-up van de twee, wil ik deze film zo snel mogelijk zien. Desnoods met muilkorf.
Conclusie
Eerst willekeurig, dan echt goed
Ik ging deze film in met een voorspelling die bijna volledig werd bevestigd tijdens het kijken: "Brand New Day" is in de eerste helft inderdaad zo inwisselbaar als ik na de trailer vreesde. Een film die tussen allerlei kleine details vergeet welk verhaal hij eigenlijk wil vertellen. Pas met de onthulling rond het midden van de film vindt hij de gefocuste, slimmere versie die hij vanaf het begin had kunnen zijn. Deze tweede versie is dan zo goed dat ik de film graag vier van de vijf sterren geef.
Maar op één punt heb ik me volledig vergist: ik had Frank Castle al afgeschreven, nauwelijks zag ik hem in de trailer monddood gemaakt met een spinnenweb. Uitgerekend deze getemde Punisher levert mij nu samen met Tom Holland de scènes die van dit bioscoopbezoek zullen blijven. Dus, Marvel, kondig alsjeblieft snel "Spider-Man & Punisher" aan!
Ik schrijf over technologie alsof het cinema is – en over films alsof ze echt zijn. Tussen bits en blockbusters zoek ik naar de verhalen die gevoelens oproepen, niet alleen klikken. En ja – soms luister ik naar filmmuziek harder dan goed voor me is.
Welke films, series, boeken, spellen of bordspellen zijn echt goed? Aanbevelingen uit eigen ervaring.
Alles tonen
